Nâng cao đời sống tinh thần công nhân, tạo động lực phát triển bền vững

Thứ năm, 25/06/2026

Qua 10 năm thực hiện Chỉ thị số 52-CT/TW của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác nâng cao đời sống tinh thần cho công nhân, lao động khu công nghiệp, khu chế xuất, Hải Phòng tạo được nhiều chuyển biến rõ nét, từng bước xây dựng môi trường lao động văn minh, góp phần giữ chân người lao động, nâng cao sức cạnh tranh và phát triển bền vững cho doanh nghiệp và thành phố.

Chuyển biến toàn diện trong chăm lo đời sống công nhân
          Hải Phòng hiện có hơn 1 triệu lao động làm việc trong các loại hình doanh nghiệp, trong đó, khoảng 315.000 công nhân làm việc tại các khu công nghiệp, khu kinh tế. Quá trình công nghiệp hóa nhanh cùng sự gia tăng mạnh về số lượng lao động đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với công tác chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho công nhân.
          Nhận thức rõ vai trò của đội ngũ công nhân trong sự nghiệp phát triển thành phố, sau khi Chỉ thị số 52 được ban hành, Thành ủy Hải Phòng triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, gắn việc thực hiện Chỉ thị với các nghị quyết về xây dựng giai cấp công nhân, phát triển văn hóa, đổi mới tổ chức công đoàn, phát triển nhà ở xã hội và bảo đảm an sinh xã hội.
          Sau một thập kỷ triển khai, công tác chăm lo đời sống văn hóa, tinh thần cho công nhân trở thành trách nhiệm chung của cấp ủy, chính quyền, doanh nghiệp và các tổ chức chính trị - xã hội, trong đó tổ chức Công đoàn đóng vai trò nòng cốt. Dấu ấn nổi bật là công tác tuyên truyền, phổ biến chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật được triển khai sâu rộng với nhiều hình thức linh hoạt. 10 năm qua, các cấp công đoàn Hải Phòng tuyên truyền, phổ biến pháp luật đến hơn 995.000 lượt đoàn viên, công nhân lao động; tổ chức nhiều hội nghị về pháp luật lao động, bảo hiểm xã hội, an toàn vệ sinh lao động, kỹ năng đối thoại và thương lượng tập thể. Khoảng 85% công nhân tại các khu công nghiệp, khu kinh tế được tiếp cận các hoạt động tuyên truyền, chăm sóc đời sống tinh thần.
         Cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội và tổ chức Công đoàn các cấp chú trọng công tác nắm bắt tình hình tư tưởng, tâm tư, nguyện vọng chính đáng của công nhân lao động; thường xuyên tổ chức đối thoại, tiếp xúc, khảo sát, gặp gỡ công nhân lao động tại doanh nghiệp, khu công nghiệp, khu nhà trọ công nhân để kịp thời phản ánh, giải quyết những vấn đề phát sinh liên quan đến việc làm, thu nhập, điều kiện lao động, nhà ở, đời sống văn hóa tinh thần và các chế độ, chính sách đối với người lao động.
        Song hành với công tác tuyên truyền là các chương trình chăm lo thiết thực hướng về người lao động. Các hoạt động như “Tết Sum vầy”, “Tháng Công nhân”, “Chợ Tết Công đoàn”, “Mái ấm Công đoàn”, hỗ trợ vé xe về quê, khám sức khỏe miễn phí, tư vấn pháp luật, giới thiệu việc làm... được duy trì thường xuyên, tạo sức lan tỏa sâu rộng.

         Đời sống tinh thần của công nhân ngày càng phong phú nhờ hệ thống hoạt động văn hóa, thể thao được mở rộng. Nhiều chương trình sân khấu, nghệ thuật truyền hình, biểu diễn lưu động, liên hoan văn nghệ quần chúng được triển khai hướng mạnh về cơ sở, phục vụ trực tiếp công nhân lao động, góp phần nâng cao đời sống văn hóa tinh thần, định hướng thẩm mỹ, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh trong công nhân lao động. Các đề án sân khấu truyền hình Hải Phòng, chương trình nghệ thuật quần chúng và hoạt động biểu diễn của các đoàn nghệ thuật thành phố tiếp tục được đổi mới theo hướng phục vụ trực tiếp công nhân lao động tại khu công nghiệp, khu kinh tế và khu nhà trọ công nhân. Nội dung các chương trình tập trung phản ánh đời sống công nhân lao động, tinh thần lao động sáng tạo, xây dựng văn hóa doanh nghiệp và con người Hải Phòng trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế. Mô hình đưa sân khấu, nghệ thuật đến với công nhân lao động được đánh giá là điểm sáng, cách làm sáng tạo của Hải Phòng trong nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho người lao động.
        Các phong trào văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao được triển khai sâu rộng, gắn với các ngày lễ lớn của đất nước, thành phố và tổ chức Công đoàn; tạo sân chơi lành mạnh, nâng cao đời sống tinh thần, tăng cường đoàn kết, gắn bó trong công nhân lao động. Hằng năm, Tháng Công nhân, Tuần Văn hóa - Thể thao công nhân, các giải bóng đá, bóng chuyền, cầu lông, kéo co, hội diễn văn nghệ… Nổi bật, giải chạy tập thể Những bước chân khỏe đẹp năm 2026 thu hút gần 40.000 lượt người; Ngày hội Công nhân Hải Phòng năm 2026 thu hút 5.000 lượt người, cuộc thi Em là sắc nắng tháng 3 với hơn 11.200 tác phẩm dự thi… Thành phố hiện duy trì hoạt động của 24 Cụm Văn hóa - Thể thao công nhân, viên chức, lao động; khoảng 82% công đoàn cơ sở trong khu công nghiệp thường xuyên tổ chức hoạt động văn hóa, thể thao, bình quân mỗi năm thu hút hơn 578.000 lượt công nhân tham gia.
        Một điểm nhấn khác là việc đầu tư phát triển thiết chế phục vụ công nhân. Thành phố ban hành Nghị quyết về phát triển nhà ở xã hội đến năm 2030, tập trung xây dựng các khu nhà ở công nhân, công trình văn hóa, trường học, cơ sở y tế và hạ tầng xã hội tại khu công nghiệp. Nhiều dự án nhà ở xã hội, ký túc xá công nhân đang được triển khai, từng bước đáp ứng nhu cầu chỗ ở, tạo điều kiện để người lao động ổn định cuộc sống, gắn bó lâu dài với doanh nghiệp.
       Đặc biệt, Hải Phòng được đánh giá là địa phương đi đầu với nhiều mô hình sáng tạo như “Công đoàn cơ sở xã hội chủ nghĩa”, “Khu nhà ở công nhân văn minh, an toàn”, “10 phút trình diễn - rạng rỡ cả ngày”... Cùng với việc đẩy mạnh chuyển đổi số thông qua ứng dụng “Hướng Công - Công đoàn Hải Phòng”, các mô hình góp phần đưa hoạt động công đoàn đến gần hơn với người lao động, nâng cao hiệu quả chăm lo và kết nối đoàn viên trong thời đại số.
 
Tiếp tục xây dựng môi trường văn hóa hiện đại cho công nhân
        Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác chăm lo đời sống văn hóa, tinh thần cho người lao động Hải Phòng còn nhiều khó khăn như hệ thống thiết chế văn hóa chưa theo kịp tốc độ phát triển các khu công nghiệp; một số doanh nghiệp chưa quan tâm đúng mức đến đời sống tinh thần của người lao động; hoạt động văn hóa ở một số nơi còn mang tính thời điểm; nguồn lực xã hội hóa còn hạn chế.
        Trong bối cảnh Hải Phòng mở rộng không gian phát triển sau hợp nhất với Hải Dương, cùng yêu cầu chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, việc chăm lo đời sống văn hóa, tinh thần cho công nhân tiếp tục được xác định là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài của cả hệ thống chính trị. Thành phố đặt mục tiêu xây dựng giai cấp công nhân phát triển toàn diện, có bản lĩnh chính trị, trình độ nghề nghiệp, kỹ năng số và tác phong công nghiệp, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh, bền vững.
         Theo đó, đến năm 2030, Hải Phòng phấn đấu trên 90% đoàn viên, người lao động được tuyên truyền, học tập chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật; khoảng 70% công nhân được đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ nghề nghiệp; 75% được trang bị kỹ năng sống; 65% được phổ biến kiến thức công nghệ số. Thành phố cũng hướng tới duy trì hiệu quả các thiết chế văn hóa công nhân, mở rộng điểm sinh hoạt văn hóa, thể thao tại khu công nghiệp và khu nhà trọ; đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động công đoàn và nâng cao chất lượng đối thoại, thương lượng tập thể để bảo đảm quyền lợi người lao động.

        Để đạt được các mục tiêu đó, cùng với cả hệ thống chính trị thành phố, các cấp Công đoàn Hải Phòng tiếp tục xác định đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức hoạt động theo hướng lấy đoàn viên, người lao động làm trung tâm. Trọng tâm là nâng cao chất lượng đại diện, chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động; chủ động nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, tăng cường đối thoại, thương lượng tập thể, xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định, tiến bộ trong doanh nghiệp. Đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý đoàn viên, tuyên truyền và cung cấp các dịch vụ hỗ trợ người lao động thông qua các nền tảng số, phát huy hiệu quả ứng dụng “Hướng Công - Công đoàn Hải Phòng”, đưa hoạt động công đoàn đến gần hơn với đoàn viên, công nhân lao động.
        Cùng với đó, các cấp công đoàn thành phố tiếp tục duy trì, nâng cao chất lượng các mô hình chăm lo đời sống tinh thần như “Công đoàn cơ sở xã hội chủ nghĩa”, “Khu nhà ở công nhân văn minh, an toàn” các Cụm Văn hóa - Thể thao công nhân, viên chức, lao động và các điểm sinh hoạt văn hóa tại khu nhà trọ công nhân. Các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao được đổi mới theo hướng đa dạng, phù hợp với đặc thù lao động theo ca, kíp, tạo nhiều sân chơi bổ ích, góp phần xây dựng môi trường làm việc văn minh, nâng cao đời sống tinh thần và tăng cường sự gắn kết của người lao động với doanh nghiệp./.

                 Nguyễn Anh Tuân
Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố